dinsdag 12 juni 2018

Vee Er thee taal

Hoezo taal, zou je denken? De Toren van Babel zou moeten leiden tot een geplafonneerd niveau van taalgebruik en daarbuiten zou je dan verwachten dat naar de toren wordt opgekeken. De decadentie waarin onze beschaving zo langzaam aan het sukkelen is, wil dan weer dat we a. die hele Toren afbreken gelijk met de grond en b. de taal op hetzelfde grondniveau belandt.

Op het grootsmoelenboek heeft de staatsomroep VRT een bladzijde geopend genaamd <>Taal>. Na haast twee decennia zonder mogelijkheid om als luisteraar dan wel kijker fouten te melden in het taalgebruik van de omroep dachten sommigen dat deze bladzijde een opening bood om daar een mouw aan te passen. Het is een initiatief van de taalraadsman van deze instelling die,zo meende ik, de draad weer wou opnemen.

Met mondjesmaat signaleerde ik daar heel af & toe een verregaande fout. Het meest leerrijke was dat van het zwevend werkwoord. Je krijgt op de digitale versie van het nieuws een zin te lezen waarin een enkel werkwoord tweemaal verschijnt, eenmaal op zijn plaats en eenmaal zwevend. Ik gaf zo'n zin mee op die pagina en niemand van de vele taalkundige liefhebbers zag wat er aan de hand was. Ik heb het met heel veel gebaren van handen en voeten moeten uitleggen.

Ze zijn daar blijkbaar bezig met andere aspecten van de taal, zou ik geneigd zijn te denken. Ik kreeg nog gelijk ook. Ik vond op een enkele dag drie fouten, onder meer een onderwerp in het meervoud en het werkwoord in het enkelvoud. Het regende vraagtekens. Wat is er aan de hand? Waar gebeurt zoiets??? Ik gaf precies aan waar het gebeurd was. Daarop regende het weer vraagtekens. De hele gang op de Reyerslaan werd gemobiliseerd om mij te schande te zetten. Zo hield ik een pleidooi voor een eindredactie op het digitale platform, een soort platformer dus. "Dat is zo twintigeeuws," klonk een van de nietszeggende reacties. Verderop in de gang kwam iemand naar buiten die zei: ach, nieuws, het is zo vluchtig, lees toch over die fouten heen. (Wat ik dus niet kan). Mijn oproep tot beroepsernst ging verloren in dit soort geneuzel, waarbij fouten opsporen tot zeuren werd herleid. Iemand vond zichzelf geroepen om me tot egotripper te benoemen. Tjonge, wat had ik toch gedaan?

Ik begon als volgt:

Data en drugs, allebei meervoudsvormen, krijgen vaak een vervolg in het enkelvoud: "De drugs zat verstopt in nagemaakte ananassen." De misdadigers reed in een zwarte auto of zo.
De zwevende woorden: een woord komt tweemaal voor in dezelfde tekst, de auteur heeft nagelaten te schrijven en dus te schrappen: "Rajoy werd erg bekritiseerd werd vanwege zijn harde aanpak van de Catalaanse crisis," Zoiets als: Wat erg wat


Het eindigde met volgende dienstmededeling:

"Beste forumleden,
De laatste dagen is hier gesproken over het doel en de toon van dit forum. Ik wil daar graag op reageren.
Dit forum wordt beheerd door de medewerkers van VRT Taal: Geertje Slangen, Anne Gies en ikzelf. VRT Taal is NIET de correctieafdeling van de VRT. Wij zijn in de eerste plaats een expertisecentrum waar VRT-collega's terecht kunnen voor opleiding, coaching en advies.
Geertje coördineert alles wat met de stem te maken heeft (zoals de logopedische begeleiding) en organiseert onze taalavond en andere evenementen, Anne is stemcoach en ikzelf zet mee het beleid uit. Dus nee, wij zijn niet de correctieafdeling van de VRT."


Het gaat dus niet om de VRTtaal, de taal van de VRT. Nou moe. Enfin, iemand verwees naar de knop "feedback geven" die enkel op het internet is te vinden, niet op de telefoon- of tabletapplicatie. Blijkt een afleidingsmanoeuver. Enfin, er is een oplossing in de maak blijkbaar via elektronische post.

Ach, wat.




vrijdag 1 juni 2018

Wat is me dat toch? (een pezewever)


Ik ken hem niet en dat is ook beter zo, ene bart de wever. Ik noem hem gemakkelijkheidhalve de pezewever. Zoals zoveel politici was hij ooit veelbelovend maar uitermate lui. In een kwisprogramma op de treurbuis schijnt hij goed gescoord te hebben. Daarnaast heeft hij een broer die wel werkt en iets betekent voor het binnenlands bruto product. Hij is dan van lieverlede maar in de politiek gestapt. En had enig succes.

Tot daar de inleiding. Wat is er verder aan de hand? De verkeerspolitie in België heeft een peuter van twee jaar neergeschoten bij een poging om een mensensmokkelaar tot stilstand te brengen. Een drama. Het land staat niet meteen op zijn kop, België vergeet niet vlug dat dit om vreemdelingen gaat, weet je wel. Enkele weken later schiet een semi-crimineel drie mensen dood in Luik, geen vreemdelingen, ook de schutter is geen vreemdeling, en hop, het land staat wel op zijn kop. De koning zet zijn kopje koffie aan de kant, trekt zijn stropdas recht en rijdt meteen naar Luik.

In de nasleep van het incident op de autoweg echter verliep niets zo sereen als in Luik. Omdat het om vreemdelingen ja zelfs vluchtelingen gaat. Koerden, nog wel, samen met Armeniërs en Catalanen toch wel erg verdrukt volk op de vlucht. Nu zijn er niet zoveel Catalaanse vluchtelingen in België beland als Koerden en van Armeniërs ligt geen Belg nog wakker.

Bij de pezewever doet dat er allemaal niet toe. De ouders van de peuter namen een advocaat in de arm, helaas een van linkse signatuur, wat voldoende is om de pezewever achter een microfoon uit zijn nek te doen kletsen. Dat er weer een poging is gedaan vanwege, ik citeer, echt wel “de opengrenzenlobby” om onze grenzen weer open te krijgen. Echt waar, de opengrenzenlobby. Dat is met name de lobby die succesvol is geweest in een vorig leven en het Schengenakkoord heeft tot stand helpen brengen dat geleid heeft tot de afschaffing van de landsgrenzen binnen de Europese Unie.

Nu ken ik persoonlijk slechts een Koerd, die hier beland is toen er nog landsgrenzen waren. Hij is inmiddels een gereputeerd huisarts geworden en woont zelfs sinds kort in de rijkeluisstad Schilde. DAT MOET STEKEN, PEZEWEVER. Toen hij daar namelijk stond uit zijn nek te lullen voor de microfoon probeerde hij de verantwoordelijkheid voor de dood van die peuter in de schoenen vol stof van de ouders te schuiven. WALGELIJK, PEZEWEVER. Dat laatste werd met wat minder woorden gezegd door a. de eerste minister van de federale regering, de heer Michel, een Franstalige nog wel en b. de gewezen eerste minister van die federale regering en thans nog even de voorzitter van de ‘parti socialiste’, Elio di Rupo, ook al een Franstalige. Die ik vaak Elio Dieu Ripo noem. En zie, en zie, de walgelijke pezewever bestond het om a. de heer Michel niet van repliek te dienen maar b. de heer Dieu Ripo uit te roepen tot ‘het probleem’. “Met die peuter dood te schieten is er geen probleem,” aldus de pezewever, “nee, u bent het probleem, mijnheer Di Rupo.” Zever, pezewever, dikke zever, zeg nu zelf.

Kijk, normaal gezien onthoud ik me van commentaar bij dergelijke zielige ja walgelijke vertoning. Het zal me weer veel gedaver in de commentaren opleveren. Ik zal deze tekst dan ook publiceren op een daartoe geëigend blog, zodat het daar ook eens wat drukker wordt in de bezoekcijfers. Eigenlijk schrijf ik het voor al die mensen die dat allemaal van ver aanschouwen en het hoofd schudden en er weinig van begrijpen, in de hoop dat ze er nu iets meer van begrijpen.


woensdag 3 januari 2018

In Russische papieren

In Russische papieren is de titel van een gedichtenbundel in voorbereiding bij Marc Tiefenthal, medewerker van Karwoel Sirbal. Deze blog krijgt regelmatig ganser busladingen bezoekers uit Rusland. Deze week ook alweer 64. Misschien zijn ze afgegaan op de vorige post 'baai, baai Stanislas' en weten ze nu meer dan alle andere Russen.

Het moge zo zijn.
Maar het zal wel. Enfin, als er hier dus iemand bij toeval zou belanden en deze blogpost lezen, verwijzen we graag naar de betrokken webstek waar u te gelegener tijd meer nieuws zult vinden over deze bundel en waar u verder nog vrolijk kunt stoeien in de gedichten de gedachten aldaar

Et pour les Russes la même chose

Een voorsmaak:

Soms volstaan enkele woorden niet

“Ze haastte zich om plaats te nemen in de auto zonder mijn hand te schudden”
(Henning Mankell, Zweedse laarzen)



Ik ben niet blijven staan
vol ongeloof
voor deze kloof.

Ik behield de overhand
in dit spel van hogerhand
en wat bood ik haar aan?

Even later, nog een kwartier te gaan,
zag ik haar auto staan.
Zou ik in de koffer kruipen?

Toen ging mijn telefoon.
Ik schoot wakker.


woensdag 20 september 2017

Baai, baai, Stanislas

Kent u die uitdrukking: we zullen het geweten hebben? Welnu, van heel wat zaken hebben we nauwelijks weet.
Stanislas Pevlov is overleden. Dat zegt u allicht niets.

De herriemakers en oorlogsstokers beschouwden de koude oorlog tussen het communisme en het westen als de derde wereldoorlog. Als deze uiteindelijk niet heeft plaatsgevonden, niet is uitgebroken, dan is dat dankzij Stanislas Petrov. Ach, ja, dat hebben we geweten, veel te laat. Toen was het communisme al uit zichzelf gevallen.

Hij is gestorven in mei 2017 en niemand heeft het ons gezegd. Hoe weten we het dan nu ineens? Allicht behoort dat tot de mysteries. En dan nog, je hebt van die polipitiekers weet je wel, die zeggen wij hebben zus en wij hebben zo gedaan. Terwijl ze niet meer doen dan wat blablabla verkopen. Tenslotte moet iemand ook doen wat zij besluiten. Stanislas behoorde tot diegenen die deden wat die polititici besloten. Maar die dag heeft hij getwijfeld en uitgerekend niets gedaan en aldus de wereld gered. Nu weet ik uit ervaring hoezeer polipitici, ongeacht hun strekking, mensen als Stanislas haten. Hij zou hun pluimen kunnen opstrijken. Dus moeten ze naar de vergeethoek.

Stanislas, een held van onze tijd, is dood.


dinsdag 27 september 2016

Een nieuwe uitdaging en een nieuwe doelstelling

Johan Sanctorum heeft al geschreven over het V-karakter van de karaktermoord op het niet zo olijke duo Vuye - Wouters, die een scheefgetrokken denktank leidden Geslepen Glas nummer 5. Die denktank zou de onafhankelijkheid van Noord-België uitwerken via het proces van confederalisme. Dat laat me verder volledig koud.

Als ik het hier wil hebben over dit niet zo olijke, niet zo komische duo - twee rupsbanden en je hebt een tank - dan is het in politiek perspectief. Beiden zijn intellectuelen, Vuye is hoogleraar aan de faculteit in Namur; Wouters is handelsingenieur. Samen hebben ze eerst de intellectuele verpakking van NVA verzorgd. “En dat alles met redelijke argumenten,” zoals mijn vroegere collega op kantoor zo netjes verwoordde. Je zou haast geloven dat het hen menens was. De grendels weghalen uit de bijzondere tweederdenmeerderheid, bijvoorbeeld. Het heeft de partij geen windeieren gelegd.

Vuye kreeg dan ook een verkiesbare plaats op de lijst voor de federale verkiezingen en werd prompt fractievoorzitter. Dat is wat wij noemen steil omhoog vallen. Dat hij dan ook steil omlaag kan vallen, was toen al een mogelijkheid. Geef toe, een glazen bol is daartoe niet nodig. Er moet iets geweest zijn; hij vervulde zijn rol als fractieleider allicht niet zo goed. Het kan. Een hoogleraar die aan politiek doet, alleen Mark Eyskens kan dat en dan nog. Nooit heb ik die man aangeproken met Mijnheer de Minister, steeds met Professor. Nooit heeft Mark Eyskens ook maar een tiende van zijn vader benaderd. Nu, Vuye dumpen was geen optie. Hij kreeg dus een opdracht en zoals het een hoogleraar past, moest daar denkwerk aan te pas komen. Een denktank heet zoiets dan meteen. Die kreeg een Frans-Latijnse naam die ik hierboven even heb vertaald: Geslepen Glas nummer Vijf.


Vuye kreeg op een dag, niet zo lang geleden, in de gaten dat de NVA nooit een onafhankelijk Noord-België zou uitroepen. Hij stond met zijn tank op een zijspoor. De pezewever, zo bleek, is helemaal niet van plan het oude partijprogramma op te nemen. Bij zijn onderhandelingen met God, dieu di Rupo, bleek al hoe oudbakken Belgisch zijn bakkes wel is: hij sprak met God Frans. Fout, fout, fout. De rest is geschiedenis: niet God maar de aartsengel Michael (Michel pour les amis) heeft de pezewever ingepakt en kort gehouden. Het V-gedeelte uit het partijprogramma is verdwenen. Nu nog die denktank kwijtraken. Dat was net niet zo gebeurd. Enfin, het heeft wat voeten in de aarde gehad; het is zo ver. De NVA is een doodgewone Belgische rechtse partij. Geworden. Verworden. Amen.

Iedereen binnen de partij juicht ondertussen voluit en achter gesloten deuren. We vernemen echter dat in de nasleep van deze zaak, de voormalige dichter en voormalige woordvoerder van de NV-A fracties, Dirk van Bastelaere, eveneens uit de partij is gezet. Misschien een goede zaak voor de poëzie.


Hoe komen we ons zelf te boven? Of gaan we liever ten onder?

Volgens de kleine leider & pezewever en burgemeester van Antwerpen zou Noord-België rechtsgezind zijn en Zuid-België links. Ik geloof hem niet. Ik heb enkele Franstalige vrienden en kennissen die beslist rechts stemmen. En onder mijn vrienden-dichters tel ik er een die links Vlaamsgezind is. Oké, ik tel er ook een die de helft van zijn leven links heeft gestemd en gedacht en nu denkt dat hij rechts is. Dat kan dus niet; maar hij is gestopt met de poëzie. Ik ben blij dat ik geen Turk ben of Amerikaan of links Vlaamsgezind.
Op welke partij moet die laatste immers stemmen? Groen en SP a zijn niet Vlaamsgezind. Verder valt er links niets te rapen. Dus kunnen Vuye en Wouters best een linkse Vlaampartij oprichten. Dan kunnen die links Vlaamsgezinden eindelijk ergens terecht.


De Turken worden massaal opgelicht door geitenneuker Erdogan; die zou een staatsgreep tegen zichzelf hebben in scène gezet. Hoe verklaar je anders dat de staatsgreep hem los liet lopen en kwetteren op Twitter? Wie een staatsgreep pleegt, raadpleegt eerst het handboek; daar lees je dat je de staatsleider eerst koud moet stellen; of koud maken. Den Erdo is zo gek dat hij zijn hele volk oplicht. Iemand zal hem vroeg of laat volgens het handboek toch moeten koud stellen. En de Verenigde Staten dan? Jozef Zesfles zou daar terug komen van weggeweest. Jozef Zesfles is een blanke man die zich achteruit voelt gesteld door andere blanke mannen met blitse pakken en dito auto’s en twaalf flessen. En door andere anderskleurige mannen. Jozef stemde vroeger voor het domme wicht Palin uit Alaska en nu dus voor Trump recht uit de hel. Nee, laat maar. Ik ben anders goed af.


zondag 8 mei 2016

Marktplaatsen

Welke zijn de twee grootste marktplaatsen in België? Die van Sint-Niklaas en Ieper. Ik ken beide zeer goed. In Ieper heb ik menigmaal de rally 24 uur van Ieper zien starten. Voor een autofreak als ik een toppunt. Ik herinner me twee heren in pak en das en met een valhelm die plaatsnamen in een Mercedes en de start namen in de rally.
Vooral de Fords, Saabs en Mini’s zijn me bijgebleven.
Kortom, ik woonde in mijn jeugd in die stad.

Nu woon ik sinds kort in Sint-Niklaas. Daar doen mijn vrouw en ik op donderdag al eens de markt. Ik rij er voorbij op weg naar de ziekenkas of als ik terug kom gefietst van Elversele, Hamme of Temse.
Sint-Niklaas bestaat dit jaar achthonderd jaar. Is dat veel? Is Ieper ouder? Doet er even niets toe. Deze verjaardag is aanleiding voor een aantal feestjes uiteraard maar ook voor een historisch, ietwat willekeurig overzicht van de geschiedenis aan de hand van een tiental feiten.
Een van die feiten lees je op de foto als bijlage.

Zoiets vind ik nogal bedenkelijk. Dat een keizer, toch het hoogste gezagsorgaan, toestemming moest verlenen om een markt te houden. Kon een ondergeschikte gezagsinstantie dat niet? Een leenheer of zo. Of een burgemeester, begot. Een keizerlijke bulle verleende de stad Sint-Niklaas de toestemming om wekelijks een markt te houden. De keizer wist toen gelukkig niet dat dit de grootste van het land zou worden. Het land bestond toen trouwens nog niet.

Verder had de stad Sint-Niklaas tot voor kort een andere, zeer florissante markt: een rommelmarkt aan het stationsplein. Het door nationalistische politici vergeven stadsbestuur heeft de partijlijn van de nationalisten gevolgd: we geven niet, we nemen. En dus ontnam het schepencollege het volk zijn rommelmarkt. Bovendien moet het voor iedereen duidelijk zijn dat een rommelmarkt iets is voor groenen en socialisten. Dus werd hij afgeschaft. Als er nu een keizer had geregeerd, zou hij allicht die afschaffing niet hebben bekrachtigd.

Er zou echter sprake zijn dat de rommelmarkt terug zou keren in Sint-Niklaas. En, wie weet, verdwijnen de nationaal-antisocialisten binnen afzienbare tijd uit het stadsbestuur.